سه شنبه 12 اردیبهشت 1396  13:03

گروه سیاسی:

رشد نیروها و تفکر سیاسی در هر کشوری می‌تواند برای آن جامعه خوشایند باشد. سال‌هاست که فضای سیاسی ایران از دو طیف نیروهای اصلی تشکیل شده است.

 نیروهای چپ و راست قدیم که حالا سال‌هاست به عنوان اصلاح طلب و اصولگرا در فضای سیاسی کشور حضور داشته و فعالیت می‌کنند. بررسی وضعیت سال‌های گذشته و اتفاقاتی که در سپهر سیاسی کشور رخ داده به خوبی نشان دهنده این موضوع است که نیروهای اصلاح‌طلب هرچند با محدودیت‌هایی مواجه بوده‌اند، اما هیچ‌گاه نمی‌توان آنها را به‌طور کلی از کنش منع کرد. سال‌هاست که تاکید بر نظر و رای مردم تبدیل به مهمترین ویژگی گفتمان نیروهای اصلاح‌طلب شده و شاید به خاطر همین تاکید هم هست که بررسی نتیجه انتخابات‌های مختلف نشان دهنده دست بالا و سبد رای پرشمار این نیروهاست.

بررسی‌ها نشان می‌دهد که دوم خرداد 1376، به‌عنوان نقطه آغازین و دور جدید از دولت‌مداری در جمهوری اسلامی به شمار می‌رود. «مقطع حساس» دوم خرداد 76 تفاوت اساسی با دیگر «مقاطع حساس» داشته و دارد. در آن زمان گروه‌های مختلف اجتماعی با این عنوان در رقم زدن آن مشارکت کردند که تصور داشتند، نسل جدیدی از مدیران پاسخگو را به میدان خواهند فرستاد. مدیرانی که در نظر و عمل، جایگاه رای مردم را به مثابه امری قدسی، پاس خواهند داشت.

دوم خرداد، محصول استقرار نوعی از «اقتدارگرایی» بود که روزگاری به بهانه «حالت فوق‌العاده» مردم را از دستیابی به «حقوق شهروندی» مانع می‌شد و در دیگر روز، قرار گرفتن در «مقطع حساس کنونی» که استکبار جهانی، ایادی و اذنابشان در صدد ضربه زدن به دستاوردهای «ملت غیور» بودند، فضا را به سمتی می‌برد که مردم خواه ناخواه، عطای حق شهروندی را به لقایش می‌بخشیدند.

در چنین وانفسایی، آنچه مردم در دوم خرداد به مقابله با آن پرداختند، قیمومیت بلا انفکاک و وکالت بلاعزلی بود که در فرآیندی قهری در اختیار عده‌ای قرار گرفته و باز هم تلاش و ادعا می‌کردند این وکالت باید همچنان در اختیار آنها باشد؛ زیرا به زعم آنها «جمهوریت» با فشار بر «اسلامیت» نظام تحمیل شده و حال که در دوره پس از جنگ، ثبات و آرامشی در کشور به وجود آمده است، بازنگری در روش‌ها و تلاش برای رسیدن به «حکومت عدل اسلامی» (که آن زمان هنوز به صورت رسمی توسط آنهایی که صاحب این تفکرند، اعلام نشده بود) از ضروریات به نظر می‌رسید. نگاه به عملکرد این گروه که در آن مقطع، «ذوبیت» را ملاک صلاحیت می‌دانستند، نشان می‌دهد  شیوه آن روز که قرار بود در 24 خرداد 1392 هم اجرا شود، چقدر می‌تواند با اعمال «تنگ نظری» و طرح این موضوع که «اعتدال به این معنا نیست که میان حق و باطل گام برداریم» تندروی و افراطی را پیش بگیرد که هزینه‌های یک کشور را بلا شک افزایش  خواهد داد.

اصلاح‌طلبان در دوره‌ای که مدیریت اجرایی کشور در دست تندروها بود با محدودیت‌های بی‌شماری مواجه شدند. طی سال‌های 84 تا 92 به مرور برخی از تشکل‌ها و احزاب اصلاح‌طلب منع فعالیت داشتند و البته همزمان فشار مضاعفی بر رسانه‌های این جریان وارد می‌شد. با این حال اصلاح‌طلبان نشان داده‌اند که قرار نیست از فضای سیاست ایران به کناری رفته و برای خود کنج عزلت برگزینند. حیات سیاسی اصلاح‌طلبان در کنش سیاسی همراه و همگام با مردم است. با این نگاه می‌توان متوجه شد که چطور برخی از چهره‌های اصلاح‌طلب از سال‌های قبل بر لزوم مراجعه به آرای مردم برای لحظات سرنوشت‌ساز انتخابات صحبت می‌کنند و آرای عمومی مردم را مشروعیت بخش می‌دانند. سال‌ها پیش از این سیدمحمد خاتمی، رئیس اسبق کشورمان در دیداری اعلام کرد که نیروها و گفتمان اصلاح‌طلبان نباید معطوف به نخبگان باشد.

سال‌های پایانی دولت گذشته سخت‌ترین دوران برای اصلاح‌طلبان بود، روزهایی که جریانی تندرو به دنبال حذف نیروهای اصلاح‌طلب بود. تشکل‌ها و حزب‌ها بسته می‌شدند، روزنامه‌ها توقیف شده و دسترسی آسان به بسیاری از چهره‌های مطرح این جریان وجود نداشت. صحبت از روزهایی است که حتی دیدار و ملاقات با آیت‌الله هاشمی‌رفسنجانی و سیدمحمد خاتمی اقدام علیه امینت ملی تلقی می‌شد. فضایی که با برگزاری انتخابات 24 خرداد 92 و روی کار آمدن دولت تدبیر و امید شکسته شد.

حالا چهارسال از آن روزها می‌گذرد و صف‌بندی برای انتخابات ریاست جمهوری دور دوازدهم شکل گرفته است. جریان ریشه‌دار اصلاح‌طلبی طی سال‌ها از تجربیات گذشته خود درس آموخته و حالا نماینده گفتمان خود را در انتخابات دارد، هرچند طبق صحبت‌های مطرح شده حضور کاندیدای اصلاح‌طلب برای یاری رساندن به رئیس‌جمهوری برای پیروزی در انتخابات است.

هرچند در حال سپری کردن روزهای تبلیغات انتخابات ریاست جمهوری هستیم، اما افرادی که تجربه حضور در ستادهای انتخاباتی دوره‌های گذشته را دارند، همچنان معتقدند که به روزهای داغ و پرهیجان نرسیده‌ایم. شرایط نیروهای سیاسی کشور اما متفاوت از ستادهای انتخاباتی است؛ وضعیت کنونی اصلاح‌طلبی و اصولگرایی این روزها چنگی به دل نمی‌زند. در این مسیر اصلاح‌طلبان بیش از اصولگرایان از خطاهای فصلی و موسمی خود درس عبرت گرفته‌اند. تقوای سیاسی و اخلاقی پیشه کرده و اعتماد عمومی و اجتماعی بیشتری را میان عامه مردم کسب کرده‌اند. این را می‌شود از نگاه مثبت و اقبال عمومی جامعه در برخی بزنگاه‌ها فهمید؛ جایی که اصلاح‌طلبان با موجی از ردصلاحیت‌شده‌ها، بی‌رسانه و حتی ممنوع‌التصویر چهره‌های تاثیرگذار خود، گوی سبقت را از اصولگرایان می‌برند. گویی مردم خودشان را به خاستگاه فکری این طیف سیاسی نزدیک‌تر می‌بینند.

در چنین شرایطی مناظره‌های انتخاباتی نیز فضای مشخصی است برای رویارویی دو جناح سیاسی راست و چپ در ایران؛ البته به همان معنایی که در ایران فهم می‌شود و نه مفهوم متداول آن. مناظره روز نخست (جمعه 8 اردیبهشت) نشان داد جریان اصولگرا مشتت‌تر از همیشه و دست‌خالی‌تر به میدان آمده؛ از حمله‌ها گرفته تا ضدحمله‌ها، همگی دست‌چندم است و ضعیف.

 از این منظر آدم‌هایی که روز گذشته در مناظره اصولگرایان را نمایندگی کردند، از جهاتی قابل تحلیل‌اند؛ به ویژه رئیسی و قالیباف. تحلیل گفته‌های این دو بزرگوار نشان می‌دهد جناح اصولگرا با گذشت چهار دهه از پیروزی انقلاب اسلامی، هنوز در گفتمان‌های پیشین و امتحان‌پس‌داده ناكام درجا زده است. عدالت اجتماعی، مسکن مهر، زنان سرپرست خانوار، حاشیه‌ها، شعارهای نجومی اشتغال‌زایی و جملات و عبارات کلی و پیچیده، چکیده سخنان کاندیداهای منتسب به جریان راست در ایران است.

سخنان کاندیداهای منتسب به جناح اصلاح‌طلب اما یکدست‌تر، گفتمانی‌تر و متمرکز می‌نماید و تحلیل سخنان نمایندگان جناح اصولگرا نشان از تشتت و ناهمگونی‌ دارد. در شرایطی که اصلاح‌طلبان با عبرت از اشتباهات تاریخی خود، مسیر هم‌گرایی پیشه کرده‌اند و به ریش‌سفیدی زعمای قوم خود در بزنگاه‌های سیاسی اعتماد دارند، پراکندگی و نبود تمرکز‌ در اصولگرایان، بیش از هر زمان دیگری به چشم می‌خورد.

رسیدن به خرد سیاسی – آن‌طور که در طیف اصلاح‌طلب محقق شده؛ البته نه به اندازه و کافی و وافی- کشور را در مسیر مؤثرتری قرار خواهد داد و بدون تردید، پراکندگی و هم‌گرایی‌نداشتن اصولگرایان در آینده، می‌تواند گام موثری برای رشد و توسعه کشور باشد؛ آن‌طور که اصلاح‌طلبان در انتخابات ریاست‌جمهوری گذشته با ریش‌سفیدی از میان عارف و روحانی بر سر حسن روحانی ائتلاف کردند تا کشور از پیچ دشوار تحریم‌ها و اقتصاد به‌زمین‌نشسته خارج شود.

اصولگرایان به‌جای پذیرش خطا، مدام جای خالی می‌دهند؛ پرونده احمدی‌نژاد را که با ردصلاحیت در انتخابات ریاست‌جمهوری دوازدهم تقریبا بسته شده، در آرشیو قرار داده و نه‌تنها به روی خودشان نمی‌آورند که حالا، از هر جهت به سوی احمدی‌نژاد حمله‌ور می‌شوند؛ انگار نه انگار که روزی این مرد معجزه هزاره سوم‌شان بود و دولتش، دولت برگزیده‌شان. با وجود این، محتوای مناظره‌ها نشان می‌دهد با وجود نقد همه‌جانبه به رفتارهای احمدی‌نژادی، رقبای حزبی و جناحی او – رئیسی و قالیباف – یک‌جورهایی دارند از روی جزوه‌های او تقلب می‌کنند.

 سکوت نابخشودنی جناح اصولگرا در هشت سال ریاست‌جمهوری احمدی‌نژاد بر اقتصاد، سیاست، فرهنگ و اخلاق کشور داغ بزرگی گذاشت. این روزها جریان اصولگرایی بی‌سروسامان‌تر از همیشه است و پراکنده.

شاید این ماجرا در نگاه کوتاه‌مدت به نفع اصلاح‌طلبان باشد؛ اما لابی و مذاکره و رقابت با اصولگرایی معقول- از جنس علی لاریجانی‌ها- به مراتب به نفع اصلاح‌طلبی خواهد بود. اصولگرایان با قد و قامتی که این روزها پیدا کرده‌اند، نه برای رقابت چنگی به دل می‌زنند و نه برای چانه‌زنی. اینها چنان دچار پراکندگی در مفاهیم کلی خود شده‌اند که خروجی‌شان شبیه آش شله‌قلمکاری است که به هیچ گفتمان مستقلی نمی‌ماند.

 


نظرات()   
   
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.
آخرین پست ها

عکس برگزیده ماه..........سه شنبه 25 دی 1397

شاهرود و میامی چه نیاز دارند؟ ..........سه شنبه 25 دی 1397

مقایسه بودجه اداره کل راه و بودجه های اخذ شده توسط نماینده شاهرود: ..........سه شنبه 25 دی 1397

مرز هوایی یا فرودگاه بین‌المللی؟..........سه شنبه 25 دی 1397

پشت پرده ی فعالیت های انتخاباتی 98درحوزه انتخابی شهرستان های شاهرود و میامی..........سه شنبه 25 دی 1397

مهلت ۴۸ ساعته جمعی از خبرنگاران به نماینده شهرستانهای شاهرود و میامی ..........سه شنبه 25 دی 1397

لطفا تمام نرده ها را بردارید!..........سه شنبه 25 دی 1397

نماینده ایده آل مردم شهرستانهای شاهرود و میامی در مجلس شورای اسلامی کیست و چه خصوصیاتی باید داشته باشد؟..........سه شنبه 25 دی 1397

در حاشیه رو نمایی از تابلوی فرودگاه بین المللی شاهرود :..........سه شنبه 25 دی 1397

خر برفت و خر برفت و خر برفت..........سه شنبه 25 دی 1397

جمععی از خبرنگاران شاهرود در خصوص تبدیل اداره کل راه استان به دو اداره کل در شاهرود و سمنان بیانیه ای به شرح ذیل صادر کردند...........سه شنبه 25 دی 1397

لزوم مطالبه گری و پاسخگویی..........سه شنبه 25 دی 1397

دو اداره کل با یک تابلو ..........سه شنبه 25 دی 1397

درسی که خبرنگاران شاهرودی به ما دادند..........سه شنبه 25 دی 1397

اقدام بزرگ شورای شهر شاهرود که در سکوت خبری برگزار شد ..........سه شنبه 25 دی 1397

اشتباه تاکتیکی..........سه شنبه 25 دی 1397

به بهانه نصب المان کتاب در میدان امام..........سه شنبه 25 دی 1397

مصاحبه اختصاصی دکتر کاظم جلالی با هفته نامه پارسیای قومس(قسمت اول)..........سه شنبه 11 دی 1397

مصاحبه اختصاصی دکتر کاظم جلالی با هفته نامه پارسیای قومس (قسمت دوم)..........سه شنبه 11 دی 1397

مصاحبه اختصاصی دکتر کاظم جلالی با هفته نامه پارسیای قومس(قسمت سوم و پایانی)..........سه شنبه 11 دی 1397

تراژدی یا کمدی..........دوشنبه 26 آذر 1397

نگاهی اجمالی به استانداران دولت تدبیر و امید در استان سمنان..........دوشنبه 26 آذر 1397

حضوری که حماسه آفرید..........دوشنبه 26 آذر 1397

بین المللی شدن فرودگاه شاهرود و چند نکته..........دوشنبه 26 آذر 1397

برادر نماینده ودیگر هیچ..........دوشنبه 26 آذر 1397

پشت پرده ی فعالیت های انتخاباتی 98درحوزه انتخابی شهرستان های شاهرود و میامی..........دوشنبه 26 آذر 1397

نماینده ایده آل مردم شهرستانهای شاهرود و میامی در مجلس شورای اسلامی کیست و چه خصوصیاتی باید داشته باشد؟..........دوشنبه 26 آذر 1397

سفر رئیس جمهور به استان سمنان و سخنی با نماینده محترم شاهرود و میامی..........دوشنبه 26 آذر 1397

نمایشگاه کتاب شاهرود ۸۲۰ میلیون تومان فروش داشت..........دوشنبه 26 آذر 1397

اسامی شهرداران و سرپرستان شهرداری یا بلدیه شاهرود از سال 1328 تا امروز بانضمام مدت تصدی آنها..........دوشنبه 26 آذر 1397

همه پستها